برای یررسی روشی جورگنشون، ابتدا از معادله تعدیل موجودی سرمایه استفاده می شود.

رابطه تعدیل موجودی سرمایه

که در آن K_t موجودی سرمایه ، I_t سرمایه گذاری و نرخ استهلاک است .

در این رابطه ، سرمایه گذاری جایگزینی (i^r) برابر است با i^r=k و سرمایه گذاری خالص به صورت iⁿ=K^E است .لذا می توان کل سرمایه گذاری ناخالص را به صورت i^g=iⁿ+i^r تعریف نمود.در تابع کاب داگلاس که به صورت Y=Ak^a L^1-a است، مشتق تولید نسبت به سرمایه به صورت زیر است .

اگر فرض کنیم که نسبت هزینه استفاده از سرمایه به سطح قیمت در طول زمان نسبتاً ثابت باقی می ماند، در این صورت می توان معادله فوق را به صورت زیر ارائه داد :

رابطه فوق نشان می‌دهد ، در صورتی که نسبت تغییرات روندی نداشته باشد ، تنها رشد تولید و یا تقاضاست که سطح سرمایه گذاری خالص را به ما می‌دهد. این ذابطه میان تغییر در محصول و سطح سرمایه گذاری همان اصل شتاب است که یک رابطه اساسی پویا به اقتصاد معرفی می‌کند.

‌در مورد خالص تابع کاب داگلاس و در شرایطی که هزینه حقیقی استفاده از سرمایه ، C نسبتاً ثابت باشد، رابطه زیر به عنوان رابطه شتاب مطرح است .^[۲۷]

• • 1. مکتب کینزی

از زمانی که آدام اسمیت اقتصاددان اسکاتلندی الاصل انگلیسی در سال ۱۷۷۶ میلادی کتاب ثروت ملل را به رشته تحریر درآورد، حدود دو قرن می گذرد.در این دوران تغییراتی که در علوم اقتصادی پدید آمده از دگرگونی‌های عمیقی حکایت می‌کند.این تغییرات در قرن نوزدهم و ربع اول قرن بیستم به صورت تحولاتی آهسته ولی درربع دوم قرن بیستم به صورت انقلابی عظیم ظاهر شد.آنچه به ایجاد این دگرگونیها کمک اساسی نمود،انشار کتاب نظریه عمومی اشتغال،بهره و پول در سال ۱۹۳۶ میلادی توسط جان منیارد کینز بوده است (تفضلی ،۳۶۳:۱۳۸۱).

کینز تحلیل خود را کمتر متوجه مسائل مربوط به تعریف سرمایه یا موجودیت منفعت نمود.توجه او به سرمایه تا این حد بود که حفظ یا تامین اشتغال کامل را تحت تاثیر قرار می‌دهد.ولی در خصوص سرمایه با نظر ماقبل ‌کلاسیک‌ها موافقت می‌کند که همه چیز توسط کارگر تولید می شود و این کار با کمک :

1. 1. چیزی که در گذشته هنر نامیده می شد و امروزه به آن تکنیک گویند.

1. 1. منابع طبیعی که یا رایگان هستند و یا هزینه ای به نسبت فراوانی و کمیابی خود ندارند.

1. به وسیله کار مجسم در دارائیهای گذشته که به نسبت کمیابی یا فراوانی آن قیمتی دارد صورت می‌گیرد (توتونچیان ،۱۷۴:۱۳۷۹).

به نظر کینز ارحج است که از سرمایه به عنوان چیزی که در طول عمر خود بازدهی بیشتر از هزینه اصلی خود دارد یاد کرد تا به عنوان چیزی که مولد است.کینز ‌بر اساس اینکه فرایندهای کوتاه مدت می‌توانند به اندازه فرایندهای طولانی مدت برحسب حداقل نیروی کار مورد لزوم کارا باشد، فرایندهای طولانی مدت را رد ‌کرده‌است. او اعتقاد داشت که مفهوم دوره تولیدی می‌تواند با معنا باشد.و ‌بنابرین‏ دوره بهینه تولید از نظر وی دوره ای است که از لحظه تصمیم گیری برای پس انداز شروع شده و به دوره ای ختم می شود که مردم تمایل دارند پس انداز خود را در همان زمان به مصرف تبدیل کنند (توتونچیان،۱۷۴:۱۳۷۹).

تا اینجا نظرات و دیدگاه های مکاتب اقتصادی در خصوص مفاهیم سرمایه و سرمایه گذاری به اختصار ارائه شد.همان‌ طور که ملاحظه می شود دراکثر مکاتب ارتباط بین سرمایه ،تولید و نیروی کار مورد بررسی قرار گرفته است. هرچند در بسیاری موارد این به صورت روابط ریاضی ارائه نشده است، اما در فهم ارتباط متغیرهای فوق نقش اساسی دارد. در تحقیق حاضر تلاش شده است تا با توجه به دیدگاه های مذکور و نیز کارهای تحقیقاتی انجام شده در این خصوص مدلی به منظور بررسی اشتغال و سرمایه گذری در بخش کشاورزی ارائه شود.در ادامه نظریلت مکاتب اقتصادی در خصوص اشتغال به اختصار ارائه می شود.

• 1. دیدگاه مکاتب اقتصادی در خصوص اشتغال

در این قسمت نیز خلاصه نظرات مکاتب اقتصادی در خصوص اشتغال در نمودار شماره۲-۲ ارائه شده است.

نمودار ۲-۲ : خلاصه مطالب مربوط به اشتغال در مکاتب اقتصادی

آدام اسمیت (۱۷۷۶)

۱- وی عامل کار را مهمترین محرک تولید می‌داند.

۲- زمین و سرمایه بدون کمک نیروی کار قادر به تولید نیستند.

۳- نیروی کار به ارزش خالص محصول می افزاید.

۴- تقاضای نیروی کار به رشد و پیشرفت فنی بستگی دارد.

۵- رشد سرمایه، تقاضای کار را افزایش داده بهره وری کار بالا رفته، مایه دستمزد متراکم می شود و در نتیجه، میزان تولیدات در اقتصاد افزایش می‌یابد.

جان باتیست سه

۱- عرضه، تقاضای خود را به وجود می آورد

۲- با فرض ثبات زمین، سرمایه و تکنولوژی، تولید تابع اشتغال نیروی انسانی است

کیترین

نئوکلاسیک

مارکسیسم

ارزش کالا به وسیله زمان کار اجتماعاً لازم برای تولید کالا تعیین می شود.

جان مینارد کینز

آلفرد مارشال

۱- تعادل اشتغال به طور کامل وجود ندارد

۲- عرضه نیروی کار پس از رسیدن به حداقل دستمزد (تقاضا) به صورت افقی درمی آید

= دستمزد اسمی

P = شاخص قیمت ها

۳- تقاضای نیروی کار دیشب نزولی است.

۱- تقاضای نیروی کار به صورت زیر است:

۲- عرضه نیروی کار به صورت زیر است:

• • 1. مکتب کلاسیک

الف: آدام اسمیت

همان‌ طور که پیش از این نیز اشاره شد،بنیان‌گذار مکتب کلاسیک ، آدام اسمیت بود. ولی برخلاف فیزیوکرات ها که زمین را تنها منیع ثروت می دانسته و معتقد بودند که این عامل به کمک طبیعت محصول ویژه تولید می‌کند، چنین استدلال می کرد که «انرژی و قدرت نیروی انسانی» منبع ثروت اقتصادی است.

تأکید اسمیت بر نیروی کار موجب شد تا در نظریاتی که توسط دانشمندان بعدی ارائه گردید، به نقش کار در تعیین ارزش، اهمیت زیادی داده شود. اسمیت از تأکید بر عامل کار قصد نداشت که اهمیت زمین و سرمایه را انکار کند،بلکه می خواست عامل کار را (در مقابل قوای طبیعت) به عنوان مهمترین محرک تولید بشناساند. در واقع، زمین و سرمایه بدون کمک و همکاری نیروی کار قادر به تولید کالایی نخواهند بود (تفضیلی ،۹۰:۱۳۸۱).

اسمیت برای «کار مولد » دو تعریف ارائه می‌کند :

1. 1. نیروی کار مولد؛ نیروی کاری که به تولید «کالاهای قابل لمس» کمک می‌کند و ‌بنابرین‏ به ارزش خالص محصول می افزاید.

1. نیروی کار مولد نیروی کاری است که در بخش تولید قادر به تولید کالایی باشد که قابلیت ذخیره شدن را دارد.

اسمیت معتقد است با شرط ثابت بودن شیوه فنی و بازده متوسط نیروی کار ،تولید سالانه ملی یا Y بستگی به تعداد کارگران مولد یا L دارد. به عبارت دیگر اگر L افزایش یابد،Y هم زیاد می شود. همچنین اگر L ثابت باشد ، هر قدر بازده متوسط کار یا به علت تقسیم کار و تخصص نیروی انسانی بالا رود، طبق رابطه ، نیز افزایش خواهد یافت (همان ،ص ۹۱).

اظهار باید به طرف اغوا شده خطاب شود، شخص اغوا شده باید ثابت کند، در اثر اظهار خلاوف واقعی که به خطاب شده، به انعقاد قرارداد با اظهار کننده ترغیب شده است. بدون شک زمانی که اظهار مستقیماً و شخصاً به طرف اغوا شده خطاب شده باشد. وی مورد خطاب اظهار کننده تلقی می شود. اگرچه در دو حالت دیگر دادگاه ها همیشه رأی‌ می‌دهند که اظهار خلاف و واقع به شخص اغوا شده خطاب شده است: نخست، حالتی است که اظهار، به جمعی خطاب شده که طرف اغوا شده که یکی از انان است که این خطاب در عمل، خطاب آن شخص خاص تلقی می شود. اما این وظیفه مخاطب است که اثبات کند او فردی از آن جمع است که اظهار به آن ها خطاب شده است.

دوم، حالتی است که اظهار خلاف واقع به شخص دیگری خطاب شده، اما اظهار کننده توقع داشته است که آن اظهار به شخص اغوا شده برسد، در این صورت نیز اظهار، خطاب به شخص اغوا شده، تلقی می‌گردد. در دعوای پیلمور و هودد^[۳۲] خوانده به صورت خلاف واقعی میزان درآمد یک میخانه را برای آقای “باوِر” که توافق به خرید آن کرد اظهار نمود. به دلیل عدم توانایی آقای باور در پرداخت ثمن، او به طور غیر عمدی- همان اظهار خوانده را- ‌به‌اطلاع وی برای خواهانی که توافق کرده بود به جای اقای باور خریدار باشد تکرار نمود. دادگاه ‌به این دلیل به نفع خواهان رأی‌ داد که آگاهی خوانده ازاین اظهار متقلبانه اش برای شخصی که در صدد معامله با اوست دو مرتبه تکرار و بیان شده است، مانند این است که خود او آن اظهار را تکرار ‌کرده‌است.

اگر بعد از خرید مقداری کالا از اظهار کننده، خریدار آن ها را با تکرار اظهار خلاف واقعی که از طرف فروشنده در زمان خرید کالاها به او شده بود بفروشد، وضعیت متفاوت خواهد بود. در این مورد اظهار کننده به عنوان ” فریب ” مسئول نیست؛ اگرچه ممکن است مخاطب بتواند با اثبات این که اظهار کننده می دانسته که خریدار قصد فروش کالاها را به او داشته است، از ظهار کننده مطالبه خسارت نماید.

گفتار سوم: تعریف تدلیس و انواع آن^[۳۳]

تعریف تدلیس: دست یا زیدن به اعمالی که موجب فریب طرف معامله و در نتیجه ضرر مالی او باشد را تدلیس می‌نامند. به بیان دیگر تدلیس به معنای فریب دادن و یا پنهان کردن واقع است، پس هرگاه فروشنده ای برای فریفتن خریدار وضعی موهوم را به کالای خود نسبت دهد یا عیبی که در آن است را بپوشاند می‌گویند در معامله تدلیس ‌کرده‌است. بدین گونه که در هر نوع تدلیس نوعی تقلب وجود دارد و شخص نیرنگ باز بی اعتنا به شرافت شخصی و درستکاری متعارف از اعتبار طرف مقابل معامله برای گول زدن او استفاده می‌کند. به هین جهت تدلیس با کلاهبرداری به مفهوم جزائی آن قرابت دارد. در نوشته های منتسب به فقهای شیعه و سنی تدلیس مدنی گاهی مترادف با خیار تخلف وصف و گاهی با خیار عیب یا غبن می‌باشد و گاهی نیز فاقد ضمانت اجرائی حقوقی است و صرفاً به ضمانت اجرای مذهبی کفایت می‌یابد. در نظر آنان این پدیده به صورت زیر عینیت می‌یابد:

الف) اظهار چیزی که صفت کمالی را در عین مورد معامله (یا شخص طرف قرارداد) به ذهن خطور می‌دهد.

ب) اخفا صفت نقصی که ‌در مورد معامله وجود دارد^[۳۴]

در قانون ایران قانون مدنی در فصل بیع به موجب ماده ۳۹۶ تدلیس را در زمره خیارات می اورد. ۳ ماده از ماده ۴۳۸ تا ۴۴۰ به آن اختصاص می‌دهد که البته ارتباط با این موضوع می توان به مواد دیگری نیز اشاره کرد که از آن جمله ماده ۷۶۴ است که بیان می‌دارد: تدلیس در صلح موجب خیار فسخ است. موضوعی که بایستی مد نظر داشت این است که بر خلاف فقه اسلامی در حقوق موضوعه ایران تعریفی کلی از تدلیس ارائه شده است یعنی بنا به ماده ۴۳۸ قانون مدنی تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرف معامله شود. البته اشکالی که به تعرف فوق وارد است این است که منظور از عملیات چیست؟و دلیل مبتنی بر تحقق فریب کدام است؟ از انجا که موارد متععدی در قانون ایران وجود دارد که ریشه در قانون فرانسه دارد لذا گاهاً مشاهده می شود که در اکثر تفاسیر مختلف و تعبیرات متعدد این ۲ کشور مشکلات و ناهماهنگی هایی نیز بروز می‌یابد. برای مثال قانون مدنی فرانسه اشتباه، اکراه و تدلیس را موجب بطلان نسبی عقد دانسته است در حالی که قانونگذاری قانون مدنی در ایران به هنگام ترجمه لغت تدلیس را حذف و تنها به موارد اکراه اشتباه در ماده ۱۹۹ قانون مدنی بسنده کرده‌اند و تدلیس را به تبعیت از فقه در مبحث خیارات عنوانی مستقل در نظر گرفته اند. ‌بنابرین‏ وجه شبه تدلیس در قانون مدنی ایران به ماده ۱۱۶ قانون فرانسه است و البته با این تفاوت که ضمانت اجرا در حقوق فرانسه بطلان نسبی است در حالی که در قانون ایران با اقتباس از فقه اسلامی ما با خیار تدلیس سرو کار داریم^[۳۵].

موضوعی که در اینجا بایستی بدان اشاره کرد این است که در قسمت فوق تلاش شده است از ترکیب و ادغام مباحث فقهی در مدنی استفاده شودکه بحث ‌در مورد درستی یا نادرستی این موضوع از حوصله تحقیق حاضر خارج است ولی به عنوان نتیجه گیری می توان اظهار داشت که اکثر دانشمندان که به شرح قانون مدنی ایران پرداخته‌اند بر خلاف قوانین فرانسه تدلیس را خارج از حیطه قضا و رضا در نظر گرفته و از ان در باب خیارات بحث نمودند ولی آنچه که بایستی مورد اذعان قرار گیرد این است که انجام عمل فریبنده همراه با قصد و فریب به گونه ای که شخص را وادار به انعقاد قرارداد کند موجب در تحقیق تدلیس است^[۳۶].

تدلیس در حقوق انگلیس جزئی از نظریه اظهار خلاف واقع است. تعریف اظهار خلاف واقع می‌تواند پاراگراف زیر باشد: نوعی اظهار فریبنده است که در خلال مذاکراتی که منجر به انعقاد قرارداد می شود مطرح شده است که ممکن است به صورت شرطی از قرار باشد یا به صورت شرطی فرعی در آن مطرح می شود مشروط به اینکه طرفی که آن اظهارات را بیان می‌دارد صحت آن را تضمین کند و اظهارات مذکور در تمایل طرف مقابل نسبت به انعقاد قرار داد تاثیر بگذارد هرچند ممکن است هیچ یک از طرفین معامله چنین قصدی را نداشته باشد که اظهارات مذکور اثر قراردادی داشته است.

بر اساس رویه فضایی الزام آور، تدلیس هنگامی که بنابه قواعد کامن لا تحقق می‌یابد که در قلمرو مسئولیت مدنی و بعدا شرایط لازم برای اقامه دعوای فریب باشد. در ارتباط بین کذب و تدلیس می توان گفت که کذب اعم از کذب در گفتار یا کردار هنگامی که سبب تدلیس می شود مربوط به واقعیت خارجی و برای فریب طرف دیگر و ‌به این قصد می باشدکه طرف دیگر بر طبق آن عمل می کند و طرف دیگر نیز طبق همان عمل نموده و مورد زیان واقع نشود^[۳۷].

گفتار چهارم: قلمرو تدلیس

هدف فرعی ۳-۴: تعیین رابطه بین بازده آتی سهام و رشد سود ناشی از تغییر نرخ هزینه سرمایه.

کاربردهای پژوهش

به طور کلی این پژوهش در بخش کاربردی نیز اهداف زیر را دنبال می­ نماید:

بدیهی است که به دنبال انجام هر تحقیقی تلاش بر این است نتایج به دست آمده مورد استفاده علاقمندان قرار بگیرد تا در اتخاذ تصمیمات مؤثر کارا و مؤثر باشد .لذا این تحقیق نیز مستثنی از این امر نخواهد بود. از طرف دیگر نتایج تحقیقات برای خود مدیران شرکت‌ها نیز قابل توجه خواهد بود تا نتایج مثبت بیشتری را رقم بزنند؛ لذا نتایج تحقیقات حاضر می‌تواند برای ‌گروه‌های زیر قابل استفاده باشد:

1. 1. سرمایه گذاران بخش خصوصی، مردم و دولت

1. 1. سهام‌داران شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

1. 1. مدیران شرکت‌ها

1. 1. موسسالت مالی و اعتبارای و سرمایه گذاری

1. 1. متخصصین و تحلیلگران مالی

1. محققان و دانشجویان .

سوال های پژوهش

سوالات پژوهش به صورت زیر تدوین شده‌اند:

• سوال اصلی ۱ : آیا بین بازده سهام و اجزای رشد سود ارتباط معناداری وجود دارد؟

سوال فرعی ۱-۱: آیا بین بازده سهام و رشد در سود باقی مانده ارتباط معناداری وجود دارد؟

سوال فرعی ۱-۲: آیا بین بازده سهام و رشد در سود سرمایه ای رشد در سرمایه ارتباط معناداری وجود دارد؟

سوال فرعی ۱-۳: آیا بین بازده سهام و رشد سود ناشی از تغییر هزینه تامین مالی خالص از مالیات ارتباط معناداری وجود دارد؟

سوال فرعی ۱-۴: آیا بین بازده سهام و رشد سود ناشی از تغییر نرخ هزینه سرمایه ارتباط معناداری وجود دارد؟

• • سوال اصلی ۲ : آیا مدل تفکیک رشد سود مبتنی بر سود باقی مانده دارای قدرت توضیح دهندگی بیشتری از مدل پایه ای سود و بازده سهام است؟

• سوال اصلی ۳: آیا بین بازده آتی سهام و اجزای رشد سود ارتباط معناداری وجود دارد؟

سوال فرعی ۳-۱: آیا بین بازده آتی سهام و رشد در سود باقی مانده ارتباط معناداری وجود دارد؟

سوال فرعی ۳-۲: آیا بین بازده آتی سهام و رشد در سود سرمایه ای رشد در سرمایه ارتباط معناداری وجود دارد؟

سوال فرعی ۳-۳: آیا بین بازده آتی سهام و رشد سود ناشی از تغییر هزینه تامین مالی خالص از مالیات ارتباط معناداری وجود دارد؟

سوال فرعی ۳-۴: آیا بین بازده آتی سهام و رشد سود ناشی از تغییر نرخ هزینه سرمایه ارتباط معناداری وجود دارد؟

فرضیه های پژوهش

با توجه به سوالات مطرح شده فرضیات به صورت زیر تدوین شده اند:

• فرضیه اصلی۱ : بین بازده سهام و اجزای رشد سود ارتباط معناداری وجود دارد.

فرضیه فرعی ۱-۱: بین بازده سهام و رشد در سود باقی مانده ارتباط معناداری وجود دارد.

فرضیه فرعی ۱-۲: بین بازده سهام و رشد در سود سرمایه ای رشد در سرمایه ارتباط معناداری وجود دارد.

فرضیه فرعی ۱-۳: بین بازده سهام و رشد سود ناشی از تغییر هزینه تامین مالی خالص از مالیات ارتباط معناداری وجود دارد.

فرضیه فرعی ۱-۴: بین بازده سهام و رشد سود ناشی از تغییر نرخ هزینه سرمایه ارتباط معناداری وجود دارد.

• • فرضیه اصلی ۲ : مدل تفکیک رشد سود مبتنی بر سود باقی مانده دارای قدرت توضیح دهندگی بیشتری از مدل پایه ای سود و بازده سهام است.

• فرضیه اصلی ۳ : بین بازده آتی سهام و اجزای رشد سود ارتباط معناداری وجود دارد.

فرضیه فرعی ۳-۱: بین بازده آتی سهام و رشد در سود باقی مانده ارتباط معناداری وجود دارد.

فرضیه فرعی ۳-۲: بین بازده آتی سهام و رشد در سود سرمایه ای رشد در سرمایه ارتباط معناداری وجود دارد.

فرضیه فرعی ۳-۳: بین بازده آتی سهام و رشد سود ناشی از تغییر هزینه تامین مالی خالص از مالیات ارتباط معناداری وجود دارد.

فرضیه فرعی ۳-۴: بین بازده آتی سهام و رشد سود ناشی از تغییر نرخ هزینه سرمایه ارتباط معناداری وجود دارد.

جنبه جدید بودن و نوآوری پژوهش

بر اساس تعریف سود باقی مانده، رشد سود می‌تواند رشد سود ناشی از رشد در سود باقی مانده، رشد سود ناشی از رشد در سرمایه به کار گرفته شده، رشد سود ناشی از تغییر در هزینه بهره خالص از مالیات و رشد سود ناشی از تغییر هزینه سرمایه باشد. با توجه به اینکه اجزای مختلف رشد سود، احتمالاً کاربردها و محتوای اطلاعاتی متفاوتی به منظور ارزش گذاری و تبیین بازده دارند و نیز با توجه به اهمیت زیادی که تحقیقات پیشین برای سود باقی مانده و برتری آن به نسبت به سود حسابداری قائل شده اند، لذا هدف اصلی این پژوهش استفاده از مدل سود باقی مانده به منظور تبیین دقیق تر رابطه بین رشد سود و بازده سهام باشد. در این پژوهش رشد سود با بهره گرفتن از مدل سود باقی مانده به چهار جزء شامل رشد سود ناشی از رشد در سود باقی مانده، سود سرمایه ای رشد در سرمایه، رشد سود ناشی از تغییر هزینه تامین مالی خالص از مالیات و رشد سود ناشی از تغییر نرخ هزینه سرمایه به کار گرفته شده است.

با توجه به پیشینه این موضوع تاکنون به طور مستقیم استفاده از مدل سود باقی مانده به منظور تبیین دقیق تر رابطه بین رشد سود و بازده سهام در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در کشور ما مورد بررسی قرار نگرفته است. ‌بنابرین‏ با توجه به بررسی های به عمل آمده و با توجه به محدودیت های موجود در رابطه با شناسایی و اندازه‌گیری کیفیت سود باقی مانده شرکت‌ها، این اولین پژوهش در ایران می‌باشد و وجود پژوهش در این زمینه به شدت احساس می‌گردد.

تعریف مفهومی و عملیاتی متغیرهای پژوهش

متغیرهای این پژوهش به دو گروه طبقه بندی می شود:

• متغیرهای وابسته

بازده سهام شرکت i در سال t.

بازده آتی سهام شرکت i در سال t.

• متغیرهای مستقل:

سود باقی مانده شرکت i در سال t.

سود ناشی از رشد سرمایه شرکت i در سال t.

سود ناشی از تغییر هزینه تامین مالی خالص از مالیات شرکت i در سال t.

سود ناشی از تغییر نرخ هزینه سرمایه شرکت i در سال t.

تعاریف عملیاتی متغیرها:

• تعاریف عملیاتی متغیرهای وابسته:

1. بازده سهام (RETM_i,t):

برای محاسبه متغیر بازده سهام، لگاریتم تغییرات قیمت و عایدات سهام شرکت ها شامل سود نقدی، سود سهمی (سهام جایزه)، حق تقدم سهام و تجزیه سهام نسبت به قیمت اولیه سهام است. به بیان دیگر:

به طوری که در این رابطه،

: بازده سهام شرکت i در دوره t.

: درصد تعداد سهام جایزه انتشار یافته شرکت i در دوره t.

: درصد تعداد سهام انتشار یافته جدید همزمان با سهام جایزه شرکت i در دوره t.

: ارزش سهام جدید شرکت i در دوره t.

: قیمت سهام شرکت i در دوره ۱-t.

: قیمت سهام شرکت i در دوره t.

1. بازده آتی سهام (RETM_i,t+1):

این متغیر، همان بازده سهام است که با یک دوره اختلاف نسبت به دوره t، در دوره بعدی آن در نظر گرفته می شود.

• تعاریف عملیاتی متغیرهای مستقل:

هر نرم افزار در درون خود یک سری اطلاعات دارد که با توجه به وظایفش آن اطلاعات را پردازش و مدیریت می‌کند و برای اینکه اطلاعات را در اختیار کاربران قرار دهد، نیازمند است نوعی رابطه بین اطلاعات موجود و کاربران خود برقرار کند این کار با رابط کاربر (Interface) انجام می شود.( محمد مجد ،۱۳۸۳).

همان گونه که از این تعریف ساده بر می‌آید، رابط کاربر باید بتواند از عهده دریافت دستورات و فهم خواسته های کاربر برآید و با توجه به محتوا و امکانات نرم افزار، بهترین پاسخ را با روشی مفید، تأثیرگذار و ساده و قابل فهم در اختیار قرار دهد. می توان رابط کاربر را یک رسانه (Medium) دو طرفه دانست که بین یک انسان هوشمند و یک ماشین برنامه ریزی شده ارتباط برقرار می‌کند؛ یعنی به وسیله ابزارهایی مثل: صفحه کلید، ماوس و میکروفن پیام کاربر را گرفته و به ماشین می‌دهد و با کمک متن نوشتاری، تصویر و صوت نتایج را به کاربر باز می گرداند.

بر این اساس می توان کاربرد رابط کاربر را در آسان سازی استفاده کاربران از اطلاعات مندرج در نرم افزار خلاصه کرد. به همین دلیل، رابط کاربر باید به گونه ای طراحی شود که نه تنها کاربران متخصص، بلکه عموم کاربران بتوانند از آن استفاده کنند.

تاریخچه ی رابط کاربر

تاریخچه­ واسط کاربری به استفاده از آیکون­های گرافیکی و دستگاه اشاره­گر برای کنترل رایانه بر­می­گردد که اکنون پس از ۵ دهه اصلاحات تدریجی بر اساس چند اصل اساسی ساخته می­ شود. هر یک از تولیدکنندگان سیستم­ برای ساخت واسط کاربری، پنجره­ای را بر اساس کد مستقلی ایجاد کرده ­اند، اما در همه آن­ها عناصر مشترکی چون دستگاه اشاره­گر، منو و آیکون دیده می­ شود. واسط کاربری گرافیکی اولین بار در سال ۱۹۷۰ در رایانه­ی زیراکس^[۷] نشان داده شد که شامل پنچره­ها، آیکون­ها ومنوها بود (ویکی­پدیا، ۲۰۱۲)^[۸].

طراحی رابط کاربر

چگونگی طراحی رابط کاربر، بیانگر نوع جریانات و گفتگو بین کاربر و رایانه می‌باشد. مهم ترین مکان برای به اجرا گذاشتن و پیاده کردن مفهوم رابط کاربر صفحه اصلی در چندرسانه ای و صفحه خانه^[۹](صفحه اصلی) در وب سایت‌ها هستند که در آن ها توسط دکمه ها، شکلکها ونشانه های شناخته شده و یا دارای توضیح، به کاربر می گوییم که در هر مورد از مراحل کار با برنامه چه کند.

در طراحی رابط کاربر، از جمله اولین نکاتی که طراح باید به آن ها توجه کند، یافتن پرسش‌های زیر است:

• • چه کسانی از این چندرسانه ای ( یا صفحه های وب) استفاده می‌کنند؟

• • مهارت‌های رایانه ای ایشان در چه سطحی است؟

• • آن ها چه ابزارهای ورودی و خروجی در اختیار دارند؟

• • در برنامه های رایانه ای موردنظر ، قرار است که چه نوع فعالیت هایی صورت گیرد؟

• • چه زمینه هایی از فناوری اطلاعات و ارتباطات قرار است که در برنامه استفاده شود؟

رابط کاربر، باید جالب و جذاب، و همچنین ساده ترین و کوتاه ترین راه را برای تعامل یادگیرنده با برنامه در اختیار او قرار دهد و مانع از انحراف توجه او از مطالب اصلی مورد جستجویش شود. بهتر است که رابط کاربر به گونه ای گرافیکی طراحی شود. یعنی در آن علاوه بر نوشته، از نشانه ها و شکلکهای تصویری و گرافیکی نیز استفاده شود. رابط کاربر گرافیکی^[۱۰] (GUI) خوب طراحی شده ، علاوه بر جذاب بودن می‌تواند به طراحی یک رابط کاربر گرافیکی مفید و جذاب منجر شود.

• • در صفحه رابط کاربر گرافیکی، فقط اطلاعات ضروری ارائه کنید. صفحه هر چه ساده تر و خلوت تر باشد بهتر است.

• • طراحی رابط کاربر باید به گونه ای باشد که به کاربران امکان پیشرفت بر اساس ویژگی‌ها و سرعت شخصی آن ها را بدهد.کاربر باید بتواند توالی مطالب، نوع مجرای ارتباطی سرعت پیشرفت برنامه و… را مطابق با تمایل خود تغییر دهد. ‌به این ترتیب آزادی عمل و امکان کنترل کاربر بر برنامه را افزایش می‌دهد.

• • بهتر است در طراحی کلی رابط کاربر گرافیکی کاربر از یک استعاره مناسب و مرتبط با سناریوی آموزشی استفاده کنید. مثلا برای یک برنامه چندرسانه ای ‌در مورد شهرهای باستانی ایران، از صفحه رابط گرافیکی کاربر واجد نقشه ایران استفاده کرد که نشانه ها و دکمه های لازم در سطح آن گنجانده شده باشد. مثلا در صفحه اصلی وب سایت یک کتابخانه مجازی، می توان از تصویر یک کتابخانه ، و در وب سایت یک فروشگاه مجازی می توان از تصویر یک مغازه قدیمی به عنوان استعاره استفاده کرد.

• • در صورت طرح سوال از کاربر و یا درخواست انجام یک فعالیت از او با دادن بازخورد مناسب، او را از چگونگی رفتارش آگاه سازید.

• • کاربر را در جریان عملکرد نرم افزار قرار دهید. مثلا اگر بار گذاری یک مطلب سه دقیقه طول می کشد، کاربر باید بتواند با تمهیداتی سرعت پیشرفت بارگذاری را مشاهده کند.

• • رابط کاربر باید امکان سرعت عمل را فراهم آورد و کاربر را به دسترسی اطلاعات مورد نیازش در بهترین زمان قادر سازد. برای این منظور در اسلایدهای اولیه چندرسانه ای، یا صفحه اصلی وب سایت، فقط کلی ترین و ضروری ترین اطلاعات را رائه دهید. همچنین این امکان را فراهم کنید که کاربر در صورت نیاز بتواند به هریک از اطلاعات مراجعه و آن ها را به طور کامل‌تر بررسی و مطالعه کند . مثلا اگر در رابطه با یک موضوع عکسی وجود دارد، این عکس فقط با درخواست کاربر( کلیک کردن بر یک نشانه) ظاهر شود.

• از به کارگیری نشانه های متنی و گرافیکی مبهم، با چند کاربرد خودداری کنید(امیرتیموری،۱۳۹۰).

انواع رابط کاربر

محیط رابط کاربر با توجه به هدف سایت ها، پایگاه ها و نرم افزارها و نیاز کاربران متفاوت خواهد بود یمین فیروز به نقل از عامر سلمان رابط کاربر را به دو نوع تقسیم می‌کند.

رابط کاربر گرافیکی^[۱۱]: محیطی که کاربر با بهره گرفتن از موشواره به همه نظام دسترسی پیدا می‌کند یا به تعبیری دیگر، محیط رابط کاربر موشواره ای^[۱۲]. این نوع رابط، رابط کاربرهایی است که پایه و اساس طراحی آن ها بر گرافیک واقع شده و از امکانات سیستم عامل (مانند ویندوز) کمتر استفاده شده است.

۲-۴- ۲- نظریه های یادگیری اجتماعی:

نظریه های یادگیری اجتماعی ‌در مورد عشق، نظریه وابستگی متقابل می‌باشد که کلی و تیبوت در سال ۱۹۷۸ پدید آوردند. در این الگو جذابیت برای ارتباط با یک دوست یا در نهایت عشق ‌به این دوست به عنوان موقعیتی توصیف می شود که در این موقعیت افراد یک رابطه را به عنوان پیامد مثبت دریافت می‌کنند. این عمل در ارتباط با انتظارات ارتباطی پایه ای است. در ابعاد دیگر این مدل، عشق، به عنوان اشاره به موقعیتی درک می شود که در آن موقعیت یک دگرگونی انگیزشی که از رفتار بر اساس پایه های علاقه به خود فوری نشئت گرفته و به رفتار بر اساس بنیان های توجه گسترده تبدیل می شود که این توجه گسترده شامل دوست و ارتباط نیز می شود. ‌بنابرین‏، عشق، مستلزم آمادگی برا ی بیرونی سازی و حتی فداکاری برای فایده رساندن به دیگران می‌باشد(کریمی، ۱۳۸۶).

۲-۴- ۳- نظریه توسعه خود:

الگوی توسعه خود را آرون ارائه ‌کرده‌است. این الگو این گونه فرض می‌کند که مردم برای توسعه خود، انگیزه دارند. توسعه خود، شامل متغیرهایی مانند دیدگاه ها، توانایی ها و هویتی قرار داده می شود. یکی از شیوه هایی که برای تحقق این امر انجام خود است که در اختیار است؛ زیرا در این روابط هر فرد، دیگران یعنی، روابط نزدیک می‌دهند، استفاده از درک خود دیدگاه ها، توانایی ها و هویتشان را تا حدی آن طور که هست، جزئی از این می‌کند. به ویژه ‌در مورد عشق گفته می شود که عشق توصیف موقعیتی است که در آن ، عاشق سطح بالایی از توسعه بالقوه را که در دسترس است و از ارتباط با فرد دیگری نشئت گرفته، ادراک می‌کند. اگر اندازه توسعه یا توسعه بالقوه ادراک شده خیلی بالا باشد، تجربه عشق شدیدتر می شود (آرون، ۱۹۹۷)

۲-۴- ۴- نظریه رابرت استرنبرگ (۱۹۸۸):

استرنبرگ ( ۱۹۸۸ ) بر این باور است که برای تجربه عشق کامل یعنی عشقی که تمام اوصاف عشق را در بر داشته باشد عشق باید دارای سه مؤلفه باشد؛ یعنی صمیمیت، تعهد و شهوت. صمیمیت جزء عاطفی است و شامل احساس نزدیکی و اشتراک احساسات است. شور، هیجان و شهوت جزئی انگیزشی و شامل جاذبه جنسی و احساس شاعرانه عاشق بودن است. تعهد جزءشناختی و بازتابی است و از نیت شخص خبر می‌دهد که از رابطه پایدار حکایت دارد.

وی معتقد بود که اگر تعادل این سه عامل به هم بخورد مفهوم جدیدی از عشق شکل می‌گیرد که با مفهوم عشق کامل تفاوت دارد. مثلا اگر فردی نسبت به فرد دیگر فقط احساس صمیمیت داشته باشد، اینجا بین دو نفر تنها رابطه دوستی به وجود خواهد آمد و اگر تنها شور، هیجان و شهوت باشد، عشق خیابانی شکل می‌گیرد . اگر شور ، هیجان و شهوت و صمیمیت باشد و تعهد نباشد، در آن صورت شاهد عشق رمانتیک هستیم و اگر رابطه صمیمیت و تعهد بالا و شور و هیجان ضعیف باشد، در آن صورت عشق مشفقانه شکل گرفته است. با احتساب اینکه استرنبرگ برای عشق یک مدل مثلثی در نظر گرفته که شامل سه ضلع می‌باشد: احساسات شدید ، تعلق و سرسپردگی، تعلق به معنی احساس وابستگی و اتصال به دیگری است. اما احساسات شدید یا شهوت به عشق شهوانی و فیزیکی معطوف است. و الزام یا سرسپردگی مبین میل و نیاز به تداوم و ماندگاری رابطه است (عبدی و گلزاری، ۱۳۸۹و محمودی، حافظ الکتب،۱۳۸۹).

بر مبنای این سه جزء، استرنبرگ عشق را به انواع مختلفی تقسیم می‌کند که در آن جایگاه و ارتباط این سه جزء با هم، نشان دهنده نوع عشق است:

1. 1. دوست داشتن : در این نوع عشق « تعلق » مهم ترین عنصر رابطه است اما احساسات تند و فیزیکی و الزام و سر سپردگی در رابطه وجود ندارد.

1. 1. شیدایی : مهم ترین عنصر در این نوع عشق ، احساسات شهوانی است و دو عنصر دیگر در آن وجود ندارد.

1. 1. عشق رمانتیک : در این نوع عشق، تعلق و احساس شهوانی وجود دارد، اما عنصر سوم موجود نیست.

1. 1. مؤانست و رفاقت : تعلق و ماندگاری در این رابطه بسیار مشهود است اما از احساسات تند و شهوانی در آن خبری نیست.

1. عشق احمقانه : در این نوع عشق، احساسات شهوانی همراه با الزام حضور دارد ، اما تعلق وجود ندارد (رفیعی نیا و اصغری، ۱۳۸۶).

استرنبرگ هیچ یک از این انواع عشق را مناسب نمی داند ؛ بلکه معتقد است هر سه جزء عشق باید در ترکیب و هماهنگی با هم باشند تا فرد به عشق نهایی برسد. و این عشق ، یک عشق ایده آل و مطلوب است. در مجموع وی معتقد است عشق را با سه جزء اصلی؛ صمیمیت (جزءهیجانی)، شهوت( جزء انگیزشی) و تصمیم / تعهد ( جزء شناختی)می بیند .( نظریه مثلثی عشق) این اجزا به شکل های مختلف با هم تلفیق شده تا هشت نوع عشق را به وجود آورند : ۱- فقدان عشق؛هیچ یک از مؤلفه‌ های سه گانه وجود ندارد .۲- دوست داشتن؛در آن فقط صمیمیت وجود دارد. ۳- شیفتگی؛در آن فقط شهوت وجود دارد .۴- عشق پوچ؛در آن فقط تصمیم و تعهد وجود دارد. ۵- عشق رمانتیک؛در آن صمیمیت و شهوت بدون وجود تصمیم / تعهد وجود دارد .۶- عشق همدلانه ؛در آن صمیمیت و تصمیم / تعهد بدون شهوت وجود دارد .۷- عشق احمقانه؛در آن شهوت و تصمیم / تعهد بدون صمیمیت وجود دارد.۸- عشق کامل و آرمانی؛در آن هر سه مؤلفه‌ وجود دارد .افزون براین، استرنبرگ معتقد است شهوت به سرعت اوج می‌گیرد ولی به طور معمول سریع کم رنگ می شود ، تعهد ‌به‌تدریج‌ اوج می‌گیرد و سپس ادامه می‌یابد ، صمیمیت به آرامی رشد می‌کند و به طور پیوسته و استوار در مدت زمان طولانی ادامه دارد . به نظر استرنبرگ بهترین عشق به مثلث متساوی الاضلاع شباهت دارد یعنی شاید زمانی بهترین حالت را خواهد داشت که هر یک از این سه عنصر را تقریبا به طور یکسان شامل شود و در زندگی زناشویی نیز ، زوج هایی خوشبخت هستند که نسبت به یکدیگر مثلث های عشقی یکسانی دارند یعنی اگر شریک زندگی نسبت به ما همان احساس را داشته باشد که ما نیز نسبت به او داریم ، رابطه خیلی هماهنگ خواهد بود (استرانبرگ، ۱۳۸۲) .

خلاصه ابعاد عشق و حالات آن را می توان در شکل شماره۱ مشاهده کرد.

صمیمیت (مهر و علاقه)

عشق رفاقت آمیز عشق آرمانی

تصمیم – تعهد (عشق تهی) شوریدگی (دلباختگی)

عشق ابلهانه

۲-۴- ۵- نظریه آبراهام مازلو (۱۹۷۰):